Otrzymałem niedawno list od Czytelnika dzielącego się swoimi problemami z nabyciem samochodu o cechach, które trudno uznać za ekskluzywne. Nieco ponad litrowy silnik, pięcioro drzwi, sterowane elektrycznie szyby i prawe lusterko boczne, dzielone siedzenia tylne, wyciągane zagłówki... Ot, wydawałoby się, motoryzacyjny standard u progu trzeciego tysiąclecia. A jednak Czytelnik ma problemy z realizacją transakcji. W salonach proponuje mu się wyłącznie samochody z aktualnie oferowanymi "pakietami", zwykle wymagającymi kilkutysięcznych dopłat. Czy to jakaś paranoja w realiach tzw. gospodarki rynkowej?

Najgorsze, że to działa. Szczególnie w warunkach polskich. Na "czarnej liście" samochodów najczęściej krytykowanych za jakość przez Czytelników "MOTO" pierwsze miejsce zajmuje Citroen Xsara, a tuż za nim plasuje się Opel Astra. Tymczasem właśnie samochody General Motors podrożały u nas w ostatnim roku średnio aż o 15 proc. Interesujący jest również sposób traktowania polskiej inwestycji tego koncernu. Z chwilą uruchomienia produkcji Astry III w Niemczech, gliwicka fabryka GM została "zaszczycona" możliwością montażu przestarzałej Astry II, choć też pod pewnymi względami. Nasi dobrodzieje liczą mianowicie na wydatne skorzystanie z offsetu zagwarantowanego Polsce przez Amerykanów w zamian za zakup ich myśliwców. Jeśli tego nie uzyskają produkcyjny odrzut z Niemiec może nie pojawić się na taśmie w Gliwicach, co grozi... redukcją załogi. Tak wygląda współczesna adaptacja metody stosowanej niegdyś przez rzezimieszków, którzy zamiast ordynarnie okradać swoje ofiary proponowali im zakup cegły w cenie równoważnej całej zawartości portfela!

Co zatem poradzić potencjalnym nabywcom "czterech kółek"? Przede wszystkim absolutną bezwzględność w egzekwowaniu klientowskich praw i życzeń jeszcze przed sfinalizowaniem transakcji, a także cierpliwość w oczekiwaniu na niekwestionowane okazje zakupu, także wśród samochodów używanych. To drugie opłaca się najbardziej, o czym zaręczam własnym doświadczeniem.

Na początku 1992 roku kupiłem 3,5-letnie Volvo 240 (zwane nomen-omen "cegłą") z przebiegiem około 50 tys. km za kwotę nie przekraczającą ówczesnej ceny nowego Poloneza w wersji standardowej. Dzisiaj mój nabytek ma 15 lat, 335 tys. km przebiegu (w tym około 150 tys. km w roli ciężarówki rozwożącej "MOTO" po Wybrzeżu oraz holownika przyczepy kempingowej), a jednak może stanąć do zwycięskiej konfrontacji uwzględniającej stan techniczny podzespołów oraz jakość blach z absolutną większością samochodów cztero-, pięcioletnich, wyprodukowanych nie tylko w Gliwicach czy Tychach. Ktoś powie - no tak, ale Volvo na trwałości modeli 240 przejechało się tak bardzo, że od paru lat pozostaje we władaniu amerykańskiego Forda. Odpowiadam staropolskim przysłowiem - a co konia obchodzi, że się wóz przewraca? Zapłaciłem za swoją "cegłę" tyle, ile ode mnie żądano, natomiast pełna świadomość atrakcyjności okazji - pozytywnie zweryfikowana podczas 12-letniej eksploatacji auta - to mój zasłużony profit. Warto również zadać sobie pytanie, czy dzisiejsi menedżerowie samochodowych koncernów mają jakieś wyrzutu sumienia z powodu wciskania polskim klientom aut drugiego sortu, często za cenę wyższą niż ta, jaką byliby w stanie uzyskać w zdecydowanie zamożniejszych krajach UE?

Jako wydawca "MOTO" nie mam również optymistycznych informacji dla Czytelników oczekujących dziennikarskiego wsparcia w coraz liczniejszych sporach z dealerami, importerami czy producentami samochodów. Pomijam tu fakt, że jesteśmy tytułem działającym na zasadach non-profit, co czyni nieracjonalnym wyręczanie przez nas w tego rodzaju konfliktach tzw. prasy sprzedajnej, utrzymywanej z kieszeni czytelników i siłą rzeczy zobowiązanej do obrony ich interesów. Istotniejsza okazuje się bowiem nikła skuteczność redakcyjnych interwencji. Praktycznie wszystkie firmy importerskie działające na naszym rynku posiadają status spółek prawa handlowego, a tego rodzaju podmioty nie mają obowiązku reagowania na krytykę prasową. Owszem, czasami udaje nam się pomóc klientom ewidentnie poszkodowanym lecz jest to bardziej wynik osobistych kontaktów z właścicielami firm mającymi dobrą wolę polubownego załatwienia spornej sprawy niż rezultat zbawczej mocy Prawa Prasowego.

Lepiej zatem wykazać większą czujność przed podjęciem ostatecznej decyzji o zakupie konkretnego modelu niż dobrowolnie skazywać się na późniejsze problemy z egzekwowaniem klientowskich praw. Zwłaszcza, że - w przeciwieństwie do kolorowych komiksów udających polską prasę motoryzacyjną - przekazujemy naszym Czytelnikom informacje rzetelne, wyraźnie rozgraniczone na materiały własne oraz dostarczone przez firmy samochodowe (vide: Serwis autoryzowany), a uważna lektura prezentowanych w "MOTO" tekstów o zaletach i wadach samochodów używanych, daje wiedzę pozwalającą zaoszczędzić tysiące złotych i uniknąć zbędnych stresów.